گنبد پاستیلی
با پاستیل و خلال دندان یک گنبد ژئودزیک بسازید و ببینید چقدر محکم است!
سلام دوستای کاوشگر! توی بعضی از پارک‌ها یه وسیله‌ی بازی هست که شبیه یه نیم‌کره‌ی توری از میله‌هاست و بچه‌ها ازش بالا می‌رن. اگه خوب نگاهش کنید، می‌بینید که همه‌ش از مثلث ساخته شده. به این شکل می‌گن گنبد ژئودزیک. امروز می‌خوایم یه گنبد کوچولوی ژئودزیک بسازیم، اونم با پاستیل!
آن چه که مورد نیاز است
- ۱۱ عدد پاستیل (پاستیل‌های نرم و کمی سفت بهتر جواب می‌دهند)
- ۲۵ عدد خلال دندان چوبی
روش انجام کار
حالا آزمایش کنید
کف دستتان را آرام روی نوک گنبد بگذارید و کمی فشار بدهید. اگر نشکست، کمی بیشتر فشار بدهید. باورتان می‌شود که چند تا پاستیل و چوب کوچک این‌قدر محکم باشند؟
چرا این طور می‌شود؟
گنبد شما فقط از مثلث ساخته شده است. مثلث محکم‌ترین شکل ساده است: تا وقتی طول ضلع‌هایش عوض نشود، شکلش هم عوض نمی‌شود. اما یک مربع را می‌شود از گوشه هل داد و کج کرد.
وقتی روی نوک گنبد فشار می‌آورید، این نیرو بین همه‌ی مثلث‌ها پخش می‌شود و به میز می‌رسد. پس هیچ خلال دندانی مجبور نیست همه‌ی بار را به‌تنهایی تحمل کند. برای همین مهندس‌ها از گنبد ژئودزیک برای گلخانه‌ها و وسیله‌های بازی پارک استفاده می‌کنند: با مصالح کم، یک فضای بزرگ و محکم می‌سازد.
نوبت توئه: بیشتر کشف کن
- با چهار پاستیل و چهار خلال یک مربع بسازید و از گوشه هلش بدهید. کج می‌شود؟ حالا یک مثلث بسازید و همین کار را بکنید.
- یک کتاب سبک روی گنبد بگذارید، بعد یکی دیگر. گنبد شما چند کتاب را تحمل می‌کند؟ وقتی می‌شکند، از کجا می‌شکند؟
- اگر پاستیل بیشتری دارید، یک گنبد بزرگ‌تر و گردتر بسازید.
با بچه‌ها حرف بزنین
- چرا مثلث از مربع محکم‌تره؟ با دست نشون بده.
- کجاهای شهر مثلث یا گنبد دیدی؟ پل؟ دکل برق؟ چادر؟
- اگه خلال‌ها بلندتر بودن، گنبد چی می‌شد؟ بزرگ‌تر، یا سست‌تر؟
- نوک خلال دندان تیز است. بچه‌های کوچک‌تر با کمک یک بزرگ‌تر کار کنند.
- این فعالیت برای بچه‌های زیر ۴ سال مناسب نیست، چون پاستیل و خلال دندان ممکن است در گلو گیر کنند.
- پاستیل‌هایی را که خلال در آن‌ها رفته، نخورید.